ന്യൂഡല്ഹി: ഇന്ത്യന് രാഷ്ട്രീയത്തിലെ സംഭവവികാസങ്ങള് വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് കോണ്ഗ്രസ് നേതാവ് സോണിയാഗാന്ധിയുടെ ആത്മകഥ പുറത്തുവന്നു. 2004 ലോക്സഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പില് വിജയിച്ച ശേഷം എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനമന്ത്രിയായില്ല എന്നതടക്കമുള്ള കാര്യങ്ങള് വിവരിച്ചിരിക്കുന്ന 'ബിലോഗിങ്: എ ജേര്ണി ഓഫ് ലവ്' എന്ന പുസ്തകമാണ് വിപണിയില് എത്തിയിരിക്കുന്നത്.
2004-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മാസങ്ങള്ക്ക് മുമ്പ്, താന് 'ഒരിക്കലും' പ്രധാനമന്ത്രിയാകില്ല എന്ന് സോണിയ ഗാന്ധി തന്റെ മക്കളോട് പറഞ്ഞിരുന്നു. എന്നാല്, കോണ്ഗ്രസ് നേതൃത്വത്തിലുള്ള സഖ്യം വിജയിച്ചതിന് പിന്നാലെ ഘടകകക്ഷികളുടെ ശക്തമായ സമ്മര്ദ്ദത്തെ തുടര്ന്ന് തീരുമാനം അംഗീകരിക്കാന് യെസ് പറഞ്ഞിരുന്നു. എന്നാല് മകന് രാഹുല് ഗാന്ധിയുടെയും പ്രിയങ്കയുടെയും സുരക്ഷാ ആശങ്കകളെ തുടര്ന്ന് മണിക്കൂറുകള്ക്ക് ശേഷം തന്റെ പഴയ നിലപാടിലേക്ക് തന്നെ മടങ്ങി. പ്രധാനമന്ത്രിസ്ഥാനം മന്മോഹന്സിംഗിനായി വെച്ചു നീട്ടുകയുമായിരുന്നു.
ഇന്ത്യയുടെ ഏറ്റവും നിര്ണ്ണായകമായ സങ്കീര്ണ്ണമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ തീരുമാനമായിരുന്നു. സഖ്യകക്ഷികളുടെ സമ്മര്ദ്ദവും മക്കളുടെ എതിര്പ്പും കോണ്ഗ്രസിനോടുള്ള തന്റെ ഉത്തരവാദിത്തവും താന് നേരത്തെ എടുത്ത തീരുമാനവും മൂലം രാത്രി ഉറങ്ങാന് പോലുമില്ലെന്ന് സോണിയ പുസ്തകത്തില് വിശദീകരിക്കുന്നു. തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മാസങ്ങള്ക്ക് മുമ്പ്, കോണ്ഗ്രസ് വീണ്ടും അധികാരത്തില് വന്നാല് സോണിയാ ഗാന്ധി ഈ പദവി സ്വീകരിക്കുമോ എന്ന് രാഹുല് ഗാന്ധിയും പ്രിയങ്ക ഗാന്ധിയും അമ്മയോട് ചോദിച്ചിരുന്നു.
'ഒരിക്കലുമില്ല!' എന്നായിരുന്നു അപ്പോള് നല്കിയ മറുപടി. അവര് ഉറപ്പാണോ എന്ന് ചോദിച്ചപ്പോള്, 'എനിക്ക് കാര്യങ്ങളില് വ്യക്തതയുണ്ട്' എന്ന് ഉറപ്പോടെ പറഞ്ഞു. മുന് പ്രധാനമന്ത്രി ഇന്ദിരാഗാന്ധി 1984-ലും അവരുടെ മകന് രാജീവ് ഗാന്ധി 1991-ലും കൊല്ലപ്പെട്ട കുടുംബത്തെ കണ്ണീരിലാഴ്ത്തിയ സാഹചര്യങ്ങള് മുന് നിര്ത്തി ഇരു മക്കളും സോണിയ പ്രധാനമന്ത്രിയാകാന് ആഗ്രഹിച്ചിരുന്നില്ല.
'തങ്ങളുടെ മുത്തശ്ശിയുടെ വധത്തിന്റെയും അച്ഛന്റെ ദാരുണമായ കൊലപാതകത്തിന്റെയും ആഘാതത്തിലൂടെയാണ് അവര് ജീവിച്ചത്.' പ്രധാനമന്ത്രിപദം ജീവന് നേരെയുള്ള ഭീഷണി വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒന്നാണെന്നായിരുന്നു അവരുടെ മനസ്സിലെന്നും സോണിയ പറഞ്ഞു. ഈ തെരഞ്ഞെടുപ്പില് ഒരു ഉറപ്പും സോണിയ പൊതുജനങ്ങള്ക്ക് നല്കിയിരുന്നില്ല. എന്നാല് സഖ്യത്തിലെ പ്രധാന കക്ഷിയായതോടെയാണ് ഈ ചോദ്യം അടിയന്തരമായി മാറിയത്.
10 ജനപഥില്, രാജീവ് ഗാന്ധിയുടെ കോണ്ഫറന്സ് മുറിയില് സഖ്യകക്ഷി നേതാക്കള് ഒത്തുകൂടുകയും പ്രധാനമന്ത്രി പദം സ്വീകരിക്കാന് അവരോട് അഭ്യര്ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു. സോണിയ ഗാന്ധി അത് കേട്ട ശേഷം താന് ആ സ്ഥാനം ഏറ്റെടുക്കില്ലെന്ന് അവരോട് പറഞ്ഞു. തുടര്ന്ന് നേതാക്കള് എഴുന്നേറ്റ് നിന്ന് അവള്ക്ക് നിരസിക്കാന് കഴിയില്ലെന്ന് നിര്ബന്ധം പിടിച്ചു. ഇല്ലെന്ന മറുപടി തങ്ങള് അംഗീകരിക്കില്ലെന്ന് അവര് കട്ടായം പറഞ്ഞതോടെ ഞെട്ടിപ്പോയെന്നും തളരുന്നതായി തോന്നിയപ്പോഴാണ് യെസ് പറഞ്ഞതെന്നും സോണിയ പുസ്തകത്തില് പറയുന്നു. യെസ് പറഞ്ഞ് തീരുന്നതിന് മുമ്പ് തന്നെ നേതാക്കള് അവളെ അഭിനന്ദിക്കാന് തുടങ്ങി.
മുറിക്കുപുറത്ത് കാത്തുനില്ക്കുകയായിരുന്ന പ്രിയങ്ക ഗാന്ധി സംഭവിച്ചതറിഞ്ഞ് തന്റെ സഹോദരനെ കണ്ടെത്താന് ഓടിയെത്തുകയും തുടര്ന്ന് ഇരുവരും ചേര്ന്ന് അമ്മയെ ചോദ്യം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. തനിക്ക് മേല് സമ്മര്ദ്ദം ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞപ്പോള് അപ്പോള് ഞങ്ങളുടെ കാര്യമോ എന്ന് രാഹുല് ചോദിച്ചതായും പറയുന്നു.
സമ്മര്ദ്ദത്തിന് വഴങ്ങരുതെന്ന് പ്രിയങ്ക ഗാന്ധി ആവശ്യപ്പെട്ടു. തുടര്ന്ന് സോണിയ ഗാന്ധി തന്റെ കിടപ്പുമുറിയിലേക്ക് പിന്വാങ്ങുകയും രാജീവ് ഗാന്ധി കിടന്നിരുന്ന വശത്ത് കിടക്കുകയും ചെയ്തു. ഇറ്റലിയില് ജനിച്ച് വളര്ന്ന ഒരു സ്ത്രീക്ക് എങ്ങനെയാണ് നൂറുകോടിയിലധികം ജനങ്ങളുള്ള ഒരു രാജ്യത്തെ നയിക്കാന് കഴിയുക എന്ന ചോദ്യം ഒരുവശത്തുയര്ന്നപ്പോള്, രാജീവ് ഗാന്ധിയുടെ വധത്തിന് ശേഷം ഇന്ത്യ തന്റെ രാജ്യമായി മാറിയെന്നും തന്നെ സ്വീകരിച്ചുവെന്നും തന്റെ പാര്ട്ടിയില് വിശ്വാസമര്പ്പിച്ചുവെന്നും മറ്റൊരു ചിന്തയും വന്നു.
പാര്ട്ടിക്കുവേണ്ടി പ്രചാരണം നടത്തിയ കോണ്ഗ്രസ് പ്രവര്ത്തകരുടെ പ്രതീക്ഷകളെക്കുറിച്ചും അവള് ചിന്തിച്ചു. നിരസിക്കല് ഉത്തരവാദിത്തത്തില് നിന്നുള്ള ഒളിച്ചോട്ടമായി അവര്ക്ക് തോന്നിയേക്കാമെന്നും ചിന്തിച്ചു. ക്ഷീണം കാരണം അവള് ഉറക്കത്തിലേക്ക് വഴുതിവീണപ്പോള്, ആ അനിശ്ചിതത്വം നീങ്ങിയതായും പറഞ്ഞു. കുറച്ചു മണിക്കൂറുകള്ക്ക് ശേഷം, അവള് രാഹുല് ഗാന്ധിയുടെ മുറിയിലേക്ക് ചെന്ന് താന് തന്റെ ആദ്യ തീരുമാനത്തില് ഉറച്ചുനില്ക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞു. ഇത് ശരിയായ തീരുമാനമാണെന്നായിരുന്നു ഇതിന് അമ്മയെ ആലിംഗനം ചെയ്തുകൊണ്ട് രാഹുല് പറഞ്ഞത്.
ഈ പ്രതിസന്ധി പക്ഷേ പാര്ലമെന്റിലേക്ക് നീങ്ങി. കോണ്ഗ്രസ് എംപിമാര് ഈ തീരുമാനം പുനഃപരിശോധിക്കാന് നിരന്തരം ആവശ്യപ്പെട്ടപ്പോള്, തന്റെ 'അന്തര്ആത്മാവ്' ഈ പദവി സ്വീകരിക്കാന് അനുവദിക്കുന്നില്ലെന്ന് സോണിയ ഗാന്ധി അവരോട് പറഞ്ഞു. ഈ പ്രഖ്യാപനം വലിയ കോലാഹലങ്ങള്ക്ക് കാരണമായി. യോഗത്തില് നിന്ന് അല്പസമയം വിട്ടുനിന്ന അവര്, മറ്റൊരു നേതാവിന്റെ പേര് നിര്ദ്ദേശിക്കാന് അനുവാദം തേടിക്കൊണ്ട് തിരികെ എത്തി. തുടര്ന്ന് മന്മോഹന് സിങ്ങിന്റെ പേര് താന് നിര്ദേശിക്കുകയായിരുന്നു എന്നും സോണിയ പുസ്തകത്തില് പറയുന്നു.